Saturday, August 16, 2014

СЬВЕТЛАСЬЦЬ…. ЗАМЕСТ ЭПІТАФІІ ЮРКУ СТАНКЕВІЧУ

Гасподзь прызывае лепшых, вось і няма больш з намі Юркі Станкевіча… Дзеда - так трошкі фамільярна (значыць, па-сямейнаму, па-блізкаму, з павагай і сэнтымэнтам як да роднага) звалі спадара Юрку ў вузкім коле. А успамінаў - на кнігу, і ў вачах саланее як пачынаю думаць і перабіраць, пра што ж важней сказаць, каб каротка (задоўгае не чытаюць, а хачу, каб прачыталі).
Быў такі момант, як Дзедавы рэгулярныя (без аглядкі ні на што) тэлефанаваньні. Па суботах у праскай “Клюбоўні” ладзіцца школка для малых беларусаў (Юрка Станкевіч яе колькі год таму задумаў і зарганізаваў). Дык вось, шторазу, напярэдадні заняткаў, ён абзвоньваў бацькоў і настаўнікаў (настаўнічала і я), ветліва нагадваў. Камусьці лянотна ехаць у выходны ў цэнтар з прыгараду, хтосьці хоча сплянаваць іншыя справы, у кагосьці дзьве працы (эмігрантам выжыць ня проста), але пасьля такіх простых душэўных запрашэньняў сумленьне не дазваляла адмовіць. Уласна Дзеда можна назваць нашым (чэскіх беларусаў) нацыянальным сумленьнем.

Tuesday, August 12, 2014

ДЭПУТАЦКІ ЗВАРОТ АНДРЭЯ МІШЧАНКА ДА ГЕНПРАКУРОРА ВІТАЛЯ ЯРЭМЫ ПА ПАДТРЫМЦЫ МАСКОЎСКАЙ ЦАРКВОЙ ТЭРАРЫСТЫЧНЫХ РУХАЎ ВА УКРАІНЕ

Паважаны Віталь Рыгоравіч!
Сродкі масавай інфармацыі паведамляюць вялікая колькасьць матэрыялаў, якія сьведчаць аб падтрымцы часткай духавенства Украінскай Праваслаўнай Царквы (Маскоўскага Патрыярхату) сэпаратысцкіх тэрарыстычных арганізацый “Данецкая народная рэспубліка” і “Луганская народная рэспубліка”.
Так, згодна з паведамленьнях СМІ, асобныя клірыкі УПЦ МП удзельнічаюць у ваенных дзеяньнях на баку сэпаратыстаў і актыўна спрыяюць іх дзейнасьці: захоўваюць зброю ў храмах УПЦ МП на Донетчыне, распаўсюджваюць ідэалёгію “рускага сьвету”, маральна і псыхалягічна падтрымліваюць тэрарыстаў з так званых ДНР і ЛНР.

Friday, July 4, 2014

КРЫХУ АБ ІЗВОДАХ ЦАРКОЎНАСЛАВЯНСКАЙ МОВЫ. ДА ПЫТАНЬНЯ ІДЭНТЫФІКАЦЫІ БЕЛАРУСКІХ ПЕРАКЛАДАЎ БІБЛІІ І БОГАСЛУЖБОВЫХ ТЭКСТАЎ

Праблема гісторыі перакладу Бібліі на беларускую мову даўно зрабілася актуальнай. На сёньня нават прайшло некалькі канфэрэнцый і круглых сталоў па дадзенаму пытаньню, дзе былі выказаны розныя меркаваньні аб гэтае праблеме.
Разам з тым, на сёньня адзінае навуковай крыніцай аб колькасьці і кароткай гісторыі беларускіх перакладаў ёсьць табліца, якую некалькі гадоў таму склаў сп. Аляксандр Аўдзяюк [1]. Мы не будзем аналізаваць усю табліцу, але зьвернемся да пэўнай праблемы, якая крыецца ў гісторыі перакладаў XIVXVII ст.ст.
Як бачым, колькасьць прыведзеных рукапісаў і друкаваных выданьняў тут вельмі сьціплая і ніякім чынам не параўнальна з колькасьцю рукапісаў і выданьняў беларускага паходжаньня, апісаньня якіх месьціцца ў розных навуковых выданьнях другой паловы ХІХ – ХХ ст. Узьнікае натуральнае пытаньня: Чаму мы тут бачым такое адрозьненьня ў колькасьці тэкстаў?

Tuesday, June 3, 2014

Што ёсьць вайна? Адчуваньня сьвятара

Што ёсьць вайна і сьвятар на ёй? Гэта калі на богаслужбе ўсе стаяць са зброяй, а на сповядзі або прычасьці даюць яе патрымаць сябру... Гэта калі служба ў намёце, але адчуваньня як ў велічным саборы і прысутнасьць Госпада напаўняе ўсіх.... Гэта калі ты спавядаеш і пычашчаеш у акопах, на пастах.... і тут ты не толькі сьвятар, але і жаўнер, бо ў машыне займаеш месца іншага і ў выпадку чаго мусіш яго замяніць.... Але галоўнае і самае страшнае - гэта калі вяртаешся да дому і бачыш, што твая жонка проста зрабілася сівай... І гэта ўсё вайна, проста вайна... вайна Праўды Хрыстовай з сіламі злога. Тут, зараз і сёньня!

Friday, May 16, 2014

ЗАЯВА СЬВЯТОГА СЫНОДА УКРАІНСКАЙ ПРАВАСЛАЎНАЙ ЦАРКВЫ КІЕЎСКАГА ПАТРЫЯРХАТУ З НАГОДЫ ДЗЕЙНАСЬЦІ КАНТРАЛЯВАНЫХ І ЗААХВОЧВАЕ З РАСІІ ТЭРАРЫСТЫЧНЫХ І СЭПАРАТЫСЦКІХ СІЛ

Заява Сьвятога Сынода
Украінскай Праваслаўнай Царквы Кіеўскага Патрыярхату
з нагоды дзейнасьці кантраляваных і заахвочвае з Расіі
тэрарыстычных і сэпаратысцкіх сіл
У сувязі з далейшым нагнятаньнем агрэсіі супраць Украіны шляхам падтрымкі з Расіі тэрарыстычных і сэпаратысцкіх сіл Сьвяты Сынод яшчэ раз пацвярджае асуджэньне Царквой такой злачыннай дзейнасьці як Каінавай граху братазабойства.
Сынод цалкам падтрымлівае Заява Патрыярха Кіеўскага і усёй Русі -Украіны Філярэта ад 3 мая 2014 з нагоды эскаляцыі гвалту ў Украіне і заклікае усіх яшчэ раз паважаючы прачытаць выкладзеныя ў ім думкі.

Sunday, April 20, 2014

ВЕЛІКОДНАЕ ПАСЛАНЬНЕ ПАТРЫЯРХА КІЕЎСКАГА І УСЯЕ РУСІ-УКРАІНЫ ФІЛЯРЭТА

Правялебным архіпастырам,
богалюбным пастырам, годнаму манаству і усім верным
Украінскай Праваслаўнай Царквы Кіеўскага Патрыярхату
Дарагія браты і сёстры!
ХРЫСТОС УВАСКРОС!
Сёньня увесь праваслаўны сьвет сьвяткуе Уваскрэсеньне Хрыстова - вялікую перамогу жыцьця над сьмерцю, дабра над злом, праўды над хлусьнёй. Сёньня радасьць уваскрэсеньня Хрыстова сьвяткуе увесь бачны і нябачны сьвет. Хрыстос Уваскрос! - Сьпяваюць анёлы на небе. Сапраўды Уваскрос! - Адказваюць людзі на зямлі.

Якая розьніца паміж уваскрэсеньне Ісуса Хрыста і дзеля уваскрэсеньня людзей? Бо уваскрасаў людзі і да Хрыста. Напрыклад, прарок Ільля уваскрэсіў памерлага сына сарептской удавы ( 3 Цар. 17 : 23 ), прарок Елісей таксама уваскрэсіў дзіцяці Санаміцянку (4 Цар. 4 : 36). Уваскрашаў Ісус Хрыстос многіх памерлых. Нарэшце, Ён уваскрэсіў памерлага Лазара, які чатыры дні знаходзіўся ў магіле і ужо сьмердаў. Розьніца ж тая, што людзі, якія уваскрасаў да Хрыста, зноў паміралі. А гэта значыць, што сьмерць у іх целе заставалася непераможнай. А Хрыстос пасьля таго, як уваскрос, ужо не памірае. Сьмерць ужо ня валодае зь Яго. Уваскрасеньне Хрыстова азначае канчатковую перамогу над сьмерцю ў чалавечай прыродзе. У Ісусе Хрысьце памерла цела тленнае, а уваскрасае цела нятленьна. У памерлых ж і уваскрослага Хрыста памірала цела тленнае і уваскрасаў таксама тленнае.

Wednesday, March 19, 2014

ЗВАРОТ ПАТРЫЯРХА КІЕЎСКАГА І ЎСЁЙ РУСІ -УКРАІНЫ ФІЛЯРЭТА З НАГОДЫ РАСІЙСКАЙ АНЭКСІІ КРЫМУ

Дарагія браты і сёстры!
Паважаныя суайчыньнікі !
Пакліканьне Царквы - сьведчаньне праўдзе. Таму неабходна даць маральную ацэнку анэксіі, або лепш сказаць - аншлюсу Крыму, напярэдадні зьдзейсьненага Расійскай Фэдэрацыяй.
18 Сакавік 2014 г кіраўнікамі Расеі было публічна зьдзейсьнена парушэньне трох запаведзяў Божых: ці не крадзі; не кажы ілжывага сьведчаньня на блізкага твайго Не жадай дома блізкага твайго... (і) нічога, што ў блізкага твайго (Зыход 20:15-17). Сьледзтвам узброенай агрэсіі расейскіх уладаў супраць Украіны таксама ўжо стала кровапраліцьце - забойства сэпаратыстамі ўкраінскага актывіста ў Данецку, забойства крымскага татарына і ўкраінскага вайскоўца ў Крыме.

Sunday, March 9, 2014

СЛОВА Ў НЯДЗЕЛЮ ПЕРАМОГІ ПРАВАСЛАЎЯ

Я збудую Царкву Маю, і брамы пякельныя не адолеюць яе
Мц. 16:18
У імя Айца, і Сына, і Сьвятога Духа!
Першая нядзеля Вялікага посту - дзень асаблівы. У гэты дзень мы ажыцьцяўляем сьвяткаваньня Перамогі Праваслаўя. Гістарычна гэтае сьвята зьвязаны з канчатковай перамогай над ерасьсю іканаборства, што на працягу некалькіх стагодзьдзяў разьдзірала праваслаўны сьвет.
Звычай адзначаць у першую нядзелю Вялікага посту Перамогу Праваслаўя ўзыходзіць да першай палове IX стагодзьдзя, калі быў складзены асаблівы чын Урачыстасьці Праваслаўя і быў заснаваны гэтае сьвята - у памяць пра перамогу над іконаборніцтвам на VII Сусьветным Саборы, які адбыўся ў 787 годзе , і адначасова ў памяць аб перамозе Царквы над многімі іншымі ерасямі, якія прадстаўлялі велізарную небясьпеку для ўнутранага жыцьця Царквы Хрыстовай і для яе місіі ў першым тысячагодзьдзі.

Wednesday, February 19, 2014

ЗАЯВА САБОРУ ЯПІСКАПАЎ УКРАІНСКАЙ ПРАВАСЛАЎНАЙ ЦАРКВЫ ЗША

Дарагія браты і сёстры ў Хрысьці!
Ва Ўкраіне крытычна пагоршыліся сытуацыя. У г. Кіеў сілавікі захапілі плошчу ўжываючы гранаты, аўтаматы і іншае баявая зброя. Людзі гінуць, тысячы параненых з абодвух бакоў. У Івана-Франкоўску, Цярнопалі і Львове людзі захапілі гарадзкія саветы і патрабуюць, каб узброеныя сілы і міліцыя падтрымала апазыцыю.
У Кіеве апазыцыя просіць прэзыдэнта, каб ён забраў бэркутаўцаў да раніцы, каб пачаць мірныя перамовы. Ад прэзыдэнта пакуль нічога не чуваць і крывавыя сутыкненьні да гэтага часу працягваюцца.
Украінская Праваслаўная Царква ЗША просіць улады спыніць гвалт над украінскім народам і аднавіць мірныя дэмакратычныя перамовы!
Мы зноў нагадваем, што шляхі для вырашэньня канфліктных пытаньняў павінны быць, дыпляматычныя і ўраўнаважаны. Патрэбна сьмеласьць, каб выйсьці за межы канфлікту і ўлічваць чалавечую годнасьць іншых так, каб адзінства пераважала над канфліктам - і менавіта тады можна будзе будаваць шлях да суразуменьня над рознагалосьсямі і канфліктамі. Палітычная дэмагогія, жорсткасьць і гвалт павінны быць неадкладна спыненыя.

Tuesday, February 18, 2014

ЗАКЛІКАЮ НЕАДКЛАДНА СПЫНІЦЬ ГВАЛТ! ЗАЯВА ПАТРЫЯРХА КІЕЎСКАГА І ЎСЁЙ РУСІ-УКРАІНЫ ФІЛАРЭТА

Заклікаю неадкладна спыніць гвалт! Заява Патрыярха Кіеўскага і ўсёй Русі-Украіны Філарэта
У цэнтры Кіева льецца кроў, ёсьць цяжка параненыя і забітыя.
Царква не раз за апошнія тры месяцы паўтарала тры рэчы, неабходныя для выхаду з крызысу: прыпынку гвалту, дзейсны дыялёг бакоў, палітычны кампраміс.
Затое адбываецца эскаляцыя гвалту, дыялёг не прыносіць станоўчых вынікаў, падзеі сьведчаць пра нежаданьне знаходзіць разуменьне.
Царква не можа замест палітычных, дзяржаўных і грамадзкіх дзеячаў вывесьці Ўкраіну з крызысу. Але мы абавязаны сёньня зноў паўтарыць : неадкладна спыніце гвалт!
Памятаеце - за кожнага забітага, кожнага скалечанага, кожнага беспадстаўна перасьледавала вінаватымі будзе асабіста дадзены адказ перад Богам. Бог ведае кожнага, хто непасрэдна зьдзяйсьняў зло, Бог ведае кожнага, хто заклікаў да бяды, хто аддаваў злачынныя загады. За зло Бог карае гэтага пакараньня не пазьбегне ніхто!